Begonya çiçeği yetiştiriciliği ve bakımı

Bu yazımızda salon ve balkon çiçekleri ve genel olarak süs bitkileri arasında en çok rağbet gören türlerden olan begonya çiçeğinin yetiştirilmesi ve bakımı ile ilgili bilgiler vereceğiz.

Begonya’lar ılıman iklim koşullarına uygun bir tür olduğundan, genelde ev içerisinde yetiştirilen çiçeklerdendir. Bazı evlerde sadece kış aylarında, bazı evlerde ise tüm yıl boyunca begonya çiçeği görmek mümkündür. Öte yandan, kalorifer vb. nedeniyle aşırı sıcak olan evler begonya için uygun değildir. Çoğu begonya ise bazı kurallara dikkat etmek şartıyla tüm evlerde yetiştirebilir.

Balkon ve salonlarda ideal bir seçim

Balkon ve salonlarda ideal bir seçim

1.Konum ve ışık
Begonyalar için ilk dikkat edilmesi gereken konu evin neresinde konumlandırıldıklarıdır. Bu çiçek türü için kullanılacak en iyi ışık türü florasan lambalar olacaktır. Böylelikle, begonyanızın gün boyunca ne kadar ışığa maruz kalacağını belirlemeniz kolay olacaktır. Lambanın çok pahalı olmasına gerek yok. Üzerinde beyaz ampul olan elektrikçi veya marketten alabileceğiniz florasan iş görecektir.

Birden fazla begonya yetiştirmeyi planlıyorsanız, biraz paraya kıyıp, ayarlanabilen ve kendi çubuğu üzerinde duran bir florasan takımı alabilirsiniz. Bu tip lambalar, Koçtaş, Bauhaus gibi büyük marketlerde bulunabilir. Begonyalara ışık veren lamba günde yaklaşık 14 saat çalışmalıdır, fakat 24 saat boyunca çalışsa da sorun olmayacaktır. Işık veren lambalar, begonya grubundaki en uzun olan çiçeğin yaklaşık 7-8 cm. üzerinde olmalıdır.

Bazılarımızın evi ise dışarıdan doğal güneş ışığı alma şansına sahiptir. Begonyalar kuzey cephede yer alan pencere dışında hemen hemen tüm pencere yakınlarında ışık almak suretiyle rahat rahat yetişebilir. Begonyanızın hangi pencere yanında daha iyi yetiştiğini ufak deneylerle tespit edebilirsiniz. Begonyalarınız gerginleşiyorsa, bu ışığa daha fazla ihtiyaç duydukları anlamına gelmektedir. Kurumaya başlayıp, gelişmeleri durduysa, pencereden uzaklaştırılmalı veya daha az ışık alan bir pencereye yerleştirilmelidirler.

Çoğu begonya, güney cepheli pencerede çok iyi yetişir, bir bölümü ise doğu ya da batı cepheli pencereye uyum sağlar. Evde yetiştirilen bir begonya normalden fazla yaprak döküyorsa, daha aydınlık bir yere konulmalıdır.

Türlerine göre ayıracak olursak; tropik olmayan begonyalar gündüz süresinin fazlaca kısaldığı sonbahar ve kış aylarında gelişime ara verirler. Gerçek tropikal begonyalar ise gündüz süresinden ziyade yeterli fotosentez süresine ve uygun ısıya göre hareket ederler. Bunu göz önünde bulundurarak begonyalarınızı kışın ya dinlendirin ya da çok güneş alan pencere önü varsa oraya koyun ve ışıklandırma takviyesi yapın ki, gelişimi güneş ışığı azalan aylarda da devam etsin.

Kırmızı ve gür bir begonya

Kırmızı ve gür bir begonya

2. Saksı ve saksı toprağı
Begonyanızın saksısı ve saksı içerisindeki toprak tipi, begonyanızın büyümesini belirleyen en önemli faktörlerdendir. Begonyalar, aşırı, yoğun toprak ve aşırı sulanmayı hiç sevmezler. Az yoğunluklu topraktaki begonyanın ölmesi çok zorken, aşırı topraklı begonya hızlıca ölebilir. Begonyanızın kökleri şimdiki saksı içerisinde kök salmadan, başka bir saksıya taşımayın. Bir çiçeğiniz kurumaya başladıysa, büyük bir saksıda yetişiyor olması muhtemeldir. Begonyanızı daha küçük boyutlu ve kökün boyuna uygun bir saksıya yerleştirin.

Her sene ilkbaharda bitki toprağının değiştirilmesi, bitkinin kendini yenilemesi ve daha iyi gelişimi için yararlıdır. Evde yetişen begonya için, topraktan yapılmamış saksı tipinden yararlanın. Topraktan yapılmayan saksılar, genelde yosun, volkanik cam ya da vermikulit denen bir maddeden yapılmıştır. Ahır tezeğinden yapılan saksılar ise, evde yetiştirilen begonyalar için en iyi seçimlerdir. Bu tip saksılar, genelde çok fazla kurumaz, öte yandan nemi çok fazla ıslaklık sağlamadan güzel tutarlar. Ne olursa olsun, saksı seçerken aşırı ıslak kalmayacak, ama nemi de tutan maddeden yapılmış saksılar tercih edilmelidir.

Kırmızının yeri başka

Kırmızının yeri başka

Her begonya türü için; iyi hava alan, mümkünse ponza taşı ya da perlit karıştırılmış ve humuslu toprak iyi gelecektir. Toprağına sığır gübresi de katılsa daha iyi olur. Toprağın pH derecesi begonyalar için fazla önem taşımaz. Begonyalar için nötr, ortanın üstünde olmayan asitli ve çok hafif alkalinli topraklar uygundur.

3. Sulama
Esasında, yaygın kanının aksine sürekli olarak nem isteyen çok az bitki türü vardır. Ayrıca, çiçeğe sürekli nem sağlamak da çok zordur. Bu sebeple, toprağın üst kısmı kuruyunca sulama yapın ve saksının altından suyun gitmesine müsaade edin. Saksı altında su kalmaması için, çakıl taşları kullanmıyorsanız, saksı altlığı kullanmayın. Kışın serin yerde dinlendirilen begonyaların ise çok daha az sıklıkta sulama yapılmasına dikkat edilmelidir.

4. Nem ve Sıcaklık
Begonya yetiştiriciliğinde en önemli problem nem’dir. Begonyalar, sulu toprağı sevmemesine karşın, nemli havayı severler. Sevdikleri nemi ise, spreyler aracılığıyla sağlayabilirsiniz. Ayrıca, nemlendirme aleti de kullanabilirsiniz.
Begonyalar genelde sıcak ortamları sever ve oda sıcaklığının 13 derecenin altına düşmemesi gerekir. Gün içindeki ışık ve zaman durumuna göre ideal sıcaklık 17 ile 22 dereceler arasındadır.

5. Gübreleme
Esasında tüm çiçek ve bitkiler, düzenli gübrelendiklerinde daha iyi yetişirler. Her gün sulama yaparken su kabına bir parça gübre koyup suyla karıştırdığınız durumda, begonyalarınızın gübre ihtiyacı karşılanmış olur. Köklerinin çürümesini önlemek amacıyla, yetiştirildiği saksı toprağına ponza taşının karıştırılması yararlı olabilir. Azotlu besin maddesi, begonya gelişimi için uygun olmamakla birlikte, bitkide kök çürümesine de neden olmaktadır. Azotlu gübreleme, dallarda dirençsiz yapılanmalara, yapraklarda düzensiz, sağlıksız gelişmelere ve hücrelerde deformasyonlara neden olabilir.

6.Çoğaltılması
Köklerinden kesilerek ayrılan begonyanın, hemen başka bir saksıya dikilmesi gerekir. Kökten ayrılarak dikilen 2. begonya en kısa zamanda büyüyerek yapraklarını çıkarır. Bu işleme kökten çoğaltma denir. Begonyaların çoğaltılması için en uygun zaman bahar ayları ve genel olarak Nisan ayıdır.
Begonyanın çoğaltılması için 2. yöntem ise çelikle çoğaltmadır. Buna göre, bitkinin çoğaltımı için, bitkiden dalıyla birlikte kırılan yapraklar suya koyulur. 1 – 2 ay içinde, yeterli miktarda köklenme sağlandıktan sonra saksı toprağına bitkinin dikimi yapılarak bitkinin çoğaltımı yapılabilir.
Begonyaların tohumla üretimi de mevcuttur. Ancak üretimi çok zaman aldığından pek kullanılmayan bir yöntemdir. Çelikle üretim yöntemi bitki çoğaltımı için daha çok kullanılmaktadır.

7. Diğer Hususlar
Evinizde yetişen begonyalarınızı yılın her hangi bir zamanında budayabilirsiniz. Dışarıdan evinize getirdiğiniz begonyanızı budarsanız, eve daha hızlı adapte olacaktır. Ayrıca, mevcut begonyanızın yetişmesinde sıkıntılar olursa, kesilen parçalarla yeni bitkilere de sahip olabilirsiniz.
Salonda ve sıcak ortamlarda yetişen çiçekler genelde böcekleri kendilerine çekerler. Çiçeğinizi zararlılardan korumanın en iyi yolu sadece alkol ile çiçeğinizin gövdesi ve yapraklarını silmektir. Begonya’ların en önemli hastalıkları, kurşuni küf, virüs, yaprak lekeleri, kökte çürüme, solgunluktur. Zararlıları ise, kırmızı örümcekler, yaprak bitleri ve unlu bitler’dir. Mikroskobik düzeydeki zararlılardan kurtulmak için bir fırça ile bu hasarlı bölümlerin üzerine alkol sürmek yeterli olacaktır. Böceklerin ağır saldırısına uğramış çiçek içinse spreye doldurduğunuz alkolün tüm çiçeğe sıkılması iyi bir yöntemdir. Çiçeğiniz zarar görmeyecektir. Öte yandan, çiçeğinizin alkolü kökten almaması için spreyi direk olarak toprağa sıkmamaya özen gösterin.

Salon ve balkon çiçekleri arasında yetiştirme kolaylığı nedeniyle tercih edilen bir tür olan begonya türü, çiçek yetiştiriciliğine başlamak üzere iyi bir adım olabilir..

3 yorum “Begonya çiçeği yetiştiriciliği ve bakımı

  1. Merhaba.begonyamı aldıktan kısa bir süre sonra çiçekleri dökülmeye başladı.Dallarda ve çiçeklerde kahverengi şeyler oluşmaya başladı.Sanırım çürüyor ya da kuruto.ne yapabilirim.

Yorum yap

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Şu HTML etiketlerini ve özelliklerini kullanabilirsiniz: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>